Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies klikając przycisk Ustawienia. Aby dowiedzieć się więcej zachęcamy do zapoznania się z Polityką Cookies oraz Polityką Prywatności.
Ustawienia

Szanujemy Twoją prywatność. Możesz zmienić ustawienia cookies lub zaakceptować je wszystkie. W dowolnym momencie możesz dokonać zmiany swoich ustawień.

Niezbędne pliki cookies służą do prawidłowego funkcjonowania strony internetowej i umożliwiają Ci komfortowe korzystanie z oferowanych przez nas usług.

Pliki cookies odpowiadają na podejmowane przez Ciebie działania w celu m.in. dostosowania Twoich ustawień preferencji prywatności, logowania czy wypełniania formularzy. Dzięki plikom cookies strona, z której korzystasz, może działać bez zakłóceń.

 

Zapoznaj się z POLITYKĄ PRYWATNOŚCI I PLIKÓW COOKIES.

Więcej

Tego typu pliki cookies umożliwiają stronie internetowej zapamiętanie wprowadzonych przez Ciebie ustawień oraz personalizację określonych funkcjonalności czy prezentowanych treści.

Dzięki tym plikom cookies możemy zapewnić Ci większy komfort korzystania z funkcjonalności naszej strony poprzez dopasowanie jej do Twoich indywidualnych preferencji. Wyrażenie zgody na funkcjonalne i personalizacyjne pliki cookies gwarantuje dostępność większej ilości funkcji na stronie.

Więcej

Analityczne pliki cookies pomagają nam rozwijać się i dostosowywać do Twoich potrzeb.

Cookies analityczne pozwalają na uzyskanie informacji w zakresie wykorzystywania witryny internetowej, miejsca oraz częstotliwości, z jaką odwiedzane są nasze serwisy www. Dane pozwalają nam na ocenę naszych serwisów internetowych pod względem ich popularności wśród użytkowników. Zgromadzone informacje są przetwarzane w formie zanonimizowanej. Wyrażenie zgody na analityczne pliki cookies gwarantuje dostępność wszystkich funkcjonalności.

Więcej

Dzięki reklamowym plikom cookies prezentujemy Ci najciekawsze informacje i aktualności na stronach naszych partnerów.

Promocyjne pliki cookies służą do prezentowania Ci naszych komunikatów na podstawie analizy Twoich upodobań oraz Twoich zwyczajów dotyczących przeglądanej witryny internetowej. Treści promocyjne mogą pojawić się na stronach podmiotów trzecich lub firm będących naszymi partnerami oraz innych dostawców usług. Firmy te działają w charakterze pośredników prezentujących nasze treści w postaci wiadomości, ofert, komunikatów mediów społecznościowych.

Więcej
Czwartek, 18 kwietnia 2024
Imieniny: Apoloniusz, Bogusława, Bogusław
pochmurno
10°C
Herb Powiatu BytowskiegoHerb Gminy BorzytuchomHerb Gminy BytówHerb Gminy Czarna DąbrówkaHerb Gminy KołczygłowyHerb Gminy LipnicaHerb Gminy MiastkoHerb Gminy ParchowoHerb Gminy StudzieniceHerb Gminy TrzebielinoHerb Gminy TuchomieProjekty Unijne
Powróć do: Zabytki

Kościół w Borzyszkowach

Kościół parafialny p.w. św. Marcina z Tours w Borzyszkowach.

Z historii parafii

Pierwsza wzmianka źródłowa dotycząca Parafii w Borzyszkowach pochodzi z 1352 roku. Istnienie kościoła parafialnego w Borzyszkowach potwierdza dokument erygujący sąsiednią wieś Ostrowite z 1366 roku. Pierwszy pobieżny opis kościoła pochodzi dopiero z akt wizytacyjnych z 1653 roku.

Z zapisków zachowanych w archiwum parafialnym, dowiadujemy się o wielkim pożarze w Borzyszkowach w dniu 17 maja 1721 roku. Spaliła się wówczas nieomal cała wioska oraz kościół wraz z plebanią. Nowy kościół - stojący do dziś - poświęcono w 1723 roku, a prace wykończeniowe trwały do 1726 roku. Postawił go, podobnie jak w pobliskim Brzeźnie Szlacheckim - Ksiądz Proboszcz Wojciech Klekner.

Wśród wiernych przekazywana jest następująca legenda: "po pożarze kościoła ludzie byli zdania, iż miejsce, gdzie stała świątynia, jest felerne, trzeba zatem kościół parafialny postawić w innym miejscu. Spory w sprawie nowej lokalizacji zakończyć miało następujące wydarzenie: na Świętego Jana (24 czerwca) spadł śnieg na miejscu spalonego kościoła. Społeczność odczytała to wydarzenie jako znak, iż nowa świątynia winna stanąć na dotychczasowym miejscu".

Parafia była kiedyś obszarowo i liczebnie większa niż dziś. Od Borzyszków odłączono Brzeźno Szlacheckie - w 1901 roku, potem Borowy Młyn - w 1913 roku, a w końcu Zapceń - w 1930 roku oraz Lipnicę - w 1992 roku.

Kościół drewniany, konstrukcji zrębowej, z wieżą konstrukcji słupowo ramowej, na kamiennej podmurówce. Prezbiterium zamknięte trójbocznie, z prostokątną zakrystią od strony północnej. Ściany oszalowane, zamknięte profilowanym gzymsem. Wieża dwukondygnacyjna, wtopiona w bryłę korpusu kościoła, nakryta dachem czterospadowym, zwieńczona ośmioboczną latarnią z baniastym hełmem, zakończonym iglicą z chorągiewką 1993. Na kalenicy dachu od strony wschodniej, czworoboczna wieżyczka na sygnaturkę, nakryta hełmem z chorągiewką. Okna zamknięte ostrołukowe, we wieży, zakrystii i kruchcie od strony zachodniej - prostokątne. Dachy dwuspadowe, nad prezbiterium niższy, od strony północnej przechodzący nad zakrystię, wszystkie kryte gontem. Hełmy wieży i sygnaturki kryte blachą miedzianą. Dachy kościoła nakryto nowymi gontami świerkowymi w październiku 1995 roku, wieże nakryto blachą w 1993 roku.

Obecny dzwon na wieży parafia otrzymała w 1948 roku, w miejsce dwóch zabranych przez okupanta w 1943 roku. Zewnętrzna średnica dolna dzwonu: 66 cm., wysokość: 55 cm., waga 143 kg. Dokoła znajduje się napis:

"Durch Gottes gnade goss mich I.M. Meyer in Neu Stettin Anno 1796".

Na dzwonie widnieje również napis: "Psalm 95 v. 6"

oraz tekst:

"Kommet in das Haus des Herrn anzubeten euren Gott

Horet seinen willen gern und verlast nicht sein gebot

So wird er nach diesen leben euch des himmels freunde geben".

Sygnarek w wieżyczce został odlany przez M. Wittwercka, zaś dzwon odlany w 1796 roku przez J.M. Meyera w Szczecinku.

Ściany drewniane, cyklinowane i nasycone pokostem lnianym i kalafonią w 1971 roku. Ściany zwieńczone profilowanym gzymsem obiegającym nawę i węższe prezbiterium, zamknięte trójbocznie. Całość nakryta drewnianym stropem z zakrzywieniami. Belka tęczowa o dekoracji kwiatowo-roślinnej, pełnoplastycznymi rzeźbami stojącymi obok krzyża: Matki Bożej, św. Jana Ewangelisty i św. Marii Magdaleny - późnobarokowe z pierwszej połowy XVIII wieku. W zachodniej części chór muzyczny z nowym prospektem organowym z 1982 roku.

Ołtarz główny klasycystyczny z przełomu XVIII i XIX wieku, połączony z bocznymi bramkami, o dekoracji roślinno-festynowej, z antykizującymi wazami, puttami oraz rzeźbami świętych: Marcina biskupa, Wojciecha i Stanisława z Piotrowinem na bokach, pochodzącymi z poprzedniego ołtarza głównego, sprowadzonego z Kamienia Krajeńskiego w 1726 roku. Na zasuwie obraz Chrystusa na krzyżu z wieku XIX, odnowiony przez Antoniego Rochowicza w 1971 roku; w zwieńczeniu obraz Jezusa Chrystusa artysty malarza Maksymiliana Szoca z 1971 roku.

Ołtarze boczne

Pierwszy - prawy: p.w. Matki Bożej Różańcowej, barokowy - druga ćwierć wieku XVIII, przerobiony w pierwszej połowie wieku XIX, odnowiony w 1971 roku, z ażurowymi uszami akantowymi i ujętą kolumnami niszą, w której jest rzeźba Matki Bożej stojącej i trzymającej Dzieciątko na prawej ręce, w lewej berło; figurę odnowiono w 1972 r. Na zasuwie obraz św. Bernadetty z Lourdes - z sylwetką kościoła borzyszkowskiego, widzianego od strony południowej - z XIX wieku, odnowiony w 1971 r. W zwieńczeniu owalny obraz Matki Boskiej Częstochowskiej bez koron, pędzla Ks. Franciszka Znanieckiego z Pelplina, z 1971 r. Nad obrazem kartusz z symbolem Bogarodzicy z literami: A.L.: krzyż stojący na sierpie księżyca, po bokach gwiazdy, a także rzeźba św. Andrzeja, barokowa, pierwsza ćwierć wieku XVIII.

Drugi - lewy, p.w. św. Trójcy, barokowy, druga ćwierć wieku XVIII, fundacji rodziny Pażątka Lipińskich, odnowiony w 1971r., retabulum w całości pokryte rzeźbioną dekoracją roślinno-kwiatową z obrazem Matki Boskiej Nieustającej Pomocy od 1966r., korony z 1966r. Na zasuwie obraz św. Trójcy z 1898r. W zwieńczeniu owalny obraz św. Maksymiliana Kolbe - Ks. Tomasza Czapiewskiego - z 1973 roku; na szczycie rzeźba św. Róży z Viterbo, barokowo-ludowa, z XVIII wieku.

Ambona barokowa, ok. połowy XVIII wieku, odnowiona w 1971r., z rzeźbami pełnofigurowymi Chrystusa Salvatore Mundi i Ewangelistów na korpusie oraz rzeĽbą Michała Archanioła zabijającego smoka na baldachimie, ozdobionym malowanymi herbami: Fiszka Borzyszkowskich, Gumińskich {Ciemińskich?}, Wnuk Lipińskich, Aubrechtów Prądzyńskich oraz niezidentyfikowany z literami: M.K. Są to herby rodzin, które były kolatorami tej wspólnoty i tegoż kościoła.

Chrzcielnica późnobarokowa z pierwszej połowy XVIII wieku. Na przykrywie rzeźba chrztu Chrystusa, wewnątrz kociołek miedziany z tegoż czasu.

Ołtarz posoborowy: z 1994r., dostosowany do ołtarza głównego, zawiera od czoła św. Marcina. Całość rzeźbiona w drzewie przez Krzysztofa Łangowskiego z Czerska.

Ambonka rzeźbiona w drewnie, autorstwa tego samego rzeźbiarza, wykonana w 1994r. Od czoła zawiera gołębicę - symbolizującą Ducha Świętego w otoczeniu promieni.

Feretrony

Pierwszy: późnobarokowy, z połowy wieku XVIII z malowanymi na blasze obrazami M.B. z Dzieciątkiem i św. Dominikiem oraz św. Marcina biskupa, barokowe, sygn. przez St. Sussenbacha z Gdańska z 1754 r., fundacja Ks. J. Borka dla Arcybractwa Różańcowego.

Drugi: barokowo-klasycystyczny, koniec wieku XVIII, z nowymi obrazami św. Marii Magdaleny i św. Barbary.

Rzeźby Pieta ludowa z XIX wieku, dar rodziny Obracht Prądzińskich z Prądzony.

Kościół wraz z otoczeniem wpisany do rejestru zabytków rej. nr A-212 z 13-07-1936 r.

www.parafia-borzyszkowy.strefa.pl

DO GÓRY
Dziękujemy, teraz zawsze będziesz na bieżąco!
Przeglądasz tę stronę w trybie offline.
Przeglądasz tę stronę w trybie online.